Kalkwerk - Thomas Bernhard



Mąż zabija żonę. Żonę kaleką, skazaną wyłącznie na jego pomoc. Tak zaczyna się ta książka. Czy dowiemy się, co naprawdę się wydarzyło i dlaczego?

Historię Konrada i jego żony poznajemy przez plotki podsłuchane w miejscowych gospodach oraz dzięki opowieściom dwóch zarządców sąsiednich majątków Fro i Wiesera wysłuchanym przez osobę, która zawiera umowy ubezpieczeniowe i sama do końca nie wie, co jest prawdą i która wersja zdarzeń powinna zostać przyjęta.

Powoli z tych opowieści wyłania się pełen obraz Konrada. Od dzieciństwa, kiedy rodzice nie pozwolili mu się dalej kształcić, by w zamian zajmował się majątkiem (pochodził z bardzo bogatej rodziny), poprzez lata częstych podróży i pobytów w różnych miejscach po wreszcie osiedlenie się w wymarzonej enklawie spokoje - tytułowym Kalkwerk.

Konrad bardzo chciał pogłębiać wiedzę, zwłaszcza o słuchu. Obdarzony (według siebie) nad wyraz rozwiniętym zmysłem słuchu, wymyślił, że musi napisać studium "O słuchu', ponieważ nie znalazł żadnego wyczerpującego opracowania na ten temat. Poświęcił lata na jego wymyślenie i ułożenie w głowie, nie potrafił jednak przelać go na papier. Ilekroć próbował zawsze coś go rozpraszało, nie pozwalając na zapisanie choćby jednego zdania. Prowadził także nieustanne eksperymenty na wszystkich napotkanych osobach (nieświadomych udziału) skupiając się jednakże na żonie, którą zamęczał ćwiczeniami metodą Urbantschitscha.

Nietrudno uwierzyć, że frustracja spowodowana niemocą twórczą i tym, że bez wydania dzieła nikt go nie docenia mogła w końcu doprowadzić do tragedii. W książce świetnie jest pokazane, jak łatwo można przekroczyć cienką granicę oddzielającą geniusz od szaleństwa. Dzieło wycyzelowane w głowie, wprost idealne w formie i treści - Konrad doskonale wiedział, jak ma wyglądać dziewięć rozdziałów jego studium. Jednak to, że nie mógł go zapisać, zamknięcie przed ludźmi w domu, jego obsesja na punkcie zabezpieczenia domu przed złoczyńcami (kraty w oknach, broń palna w każdym pokoju), powolne popadanie w bankructwo sprawiły, że zaczął odgrywać się na żonie robiąc jej różne złośliwości i wręcz torturując ją nieustannymi codziennymi ćwiczeniami.

Ta książka to studium, studium narastającego obłędu. Książka wymagająca od czytelnika dużego skupienia uwagi. Robi piorunujące wrażenie. Efekt wzmocniony jest przez "manierę" pisarską Thomasa Bernharda - całość pisana jest jednym "ciągiem", bez dialogów, z wieloma powtórzeniami, z przeplataniem czasem w jednym zdaniu wypowiedzi różnych osób, ze zdaniami, które zajmują więcej niż jedną stronę. Chwilę zajmuje, aby złapać rytm powieści, jednak później pomaga to, moim zdaniem, lepiej odczuć całość.

Wydaje mi się także, że Konrad ma wiele z autora (z tego, co o nim przeczytałam w różnych źródłach). Też stronił od ludzi, czuł się niedoceniany, nierozumiany - ile z siebie dał Bernhard Konradowi?

Polecam bardzo - przeczytajcie, chociażby po to, by zastanowić się, czy warto w pogoni za mrzonką poświęcić życie. A sama muszę teraz spróbować zmierzyć się z adaptacją teatralną Krystiana Lupy, tym bardziej, że trudno mi sobie wyobrazić to na scenie.


Za możliwość przeczytania książki bardzo dziękuję wydawnictwu Officyna.



Wyświetleń: 0  |  Dodano: 2011-07-01 23:00
Komentarze

Jeszcze nikt nie skomentował tej publikacji.
Bądź pierwszy!

Akordy
poezja | 2017-09-20 15:55
beatum
Pasja
poezja | 2017-09-17 23:23
beatum
-3-
poezja | 2017-09-17 22:28
www
MARZENIA
poezja | 2017-09-14 10:05
beatum
Siła
poezja | 2017-09-13 23:06
beatum
pokaż wszystkie »
Złoty wawrzyn pozostanie złoty
Czytelnia | 2017-02-26 02:25
Małgorzata Południak
Raport z nie-tożsamości, Ewa Sonnenberg "Obca"
Akademia pisania | 2016-09-05 21:29
Paweł Dąbrowski
O sztuce, życiu i przyjaźni (I)
Autor allarte | 2016-09-05 21:24
Małgorzata Południak
Liryczni mężczyźni, spokój oceanu i dzika okolica
Czytelnia | 2016-09-05 21:11
Małgorzata Południak
Skłonności
Czytelnia | 2016-03-22 20:45
Małgorzata Południak
pokaż wszystkie »
SZAFa kwartalnik literacko artystyczny
Poezja. Proza. Krytyka literacka. Recenzje. Relacje z wieczorów poetyckich. Ekfraza. Wywiady. Teatr. Fotografia. Malarstwo.
szafa.kwartalnik.eu/
Art Pub Kultura
Poezja. Kultura. Wernisaże.
www.artpubkultura.blogspot.com